Sinds 1 januari 2025 houdt de Belastingdienst met tachtig inspecteurs streng toezicht op schijnzelfstandigheid. Dit heeft grote gevolgen voor zowel zelfstandigen als hun opdrachtgevers. Veel bedrijven zijn terughoudender geworden in het inhuren van zzp’ers, uit angst voor boetes en naheffingen. Maar lost de Wet DBA het probleem van schijnzelfstandigheid écht op?
Strengere handhaving, groeiende onzekerheid
De Wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties (DBA) bestaat al sinds 2016, maar werd jarenlang niet strikt gehandhaafd. Dat is nu veranderd. De Belastingdienst controleert actief of zelfstandigen écht zzp’er zijn of eigenlijk in loondienst horen. Opdrachtgevers worden hierop aangesproken en kunnen naheffingen krijgen.
Maar volgens Koen Dijkstra, voorzitter van Zelfstandigen Bouw, zorgt deze aanpak vooral voor onzekerheid. “De overheid moet niet met angst en dreiging werken, maar met duidelijke regels,” stelt hij. Volgens Dijkstra wordt het oorspronkelijke doel – het tegengaan van schijnzelfstandigheid – niet effectief bereikt. In plaats daarvan durven bedrijven zzp’ers niet meer in te huren, uit angst voor naheffingen.
Uit cijfers van de Kamer van Koophandel blijkt dat in december 2024 bijna 3.000 zelfstandigen stopten met hun bedrijf – een stijging van 89 procent ten opzichte van het jaar ervoor. Dit wijst op een groeiende ontmoediging van zelfstandigheid.
Wat betekent dit voor jou?
De Belastingdienst adviseert zowel opdrachtgevers als zzp’ers om kritisch te kijken naar de samenwerking. Centraal daarbij staan de mate van zelfstandigheid en de gezagsverhouding:
- Werk je voor meerdere opdrachtgevers? Dit verkleint de kans dat je als werknemer wordt gezien.
- Bepaal je zelf je werktijden en werkwijze? Hoe meer vrijheid, hoe sterker je positie als zelfstandige.
- Gebruik je eigen gereedschap en materialen? Dit toont aan dat je niet afhankelijk bent van een werkgever.
- Heb je een duidelijke overeenkomst van opdracht? Dit helpt om schijnzelfstandigheid te voorkomen.
Volgens Belastingdienst-woordvoerder Jack Lowe hoeven echte ondernemers zich geen zorgen te maken. “Als je zelfstandig werkt, kun je dat blijven doen. De keuzehulp op www.hetjuistecontract.nl kan helpen om duidelijkheid te krijgen.”
Blijf op de hoogte. Abonneer je op de KlusVisie nieuwsbrief.
Ondernemerschap mag geen juridisch mijnenveld worden
Koen Dijkstra vindt dat de handhaving gericht moet zijn op echte misstanden, zoals onderbetaling en gedwongen zelfstandigheid. “Zelfstandigen moeten de ruimte krijgen om écht te ondernemen, zonder steeds gehinderd te worden door regels die eerder belemmeren dan beschermen.”
Zijn boodschap aan bedrijven: wees kritisch, maar laat je niet gek maken. “Blijf werken met zelfstandigen en zorg dat je contracten goed geregeld zijn.” En aan zzp’ers: “Blijf jezelf en laat je niet bang maken door onduidelijke regels.”
Volg de ontwikkelingen
De Wet DBA en de verscherpte handhaving zorgen voor een klimaat van onzekerheid. Zzp’ers en opdrachtgevers moeten goed opletten bij het aangaan van samenwerkingen om problemen te voorkomen. Wil jij weten of je écht als zelfstandige werkt? Gebruik de online keuzehulp en blijf op de hoogte van de nieuwste ontwikkelingen.
👉 Wat vind jij van de verscherpte handhaving? Deel je ervaring in de reacties!
Lees ook: Stekkerbatterij in trek
Populair op KlusVisie: Festool SYS PowerStation: altijd en overal stroom


